zondag 3 juni 2012

Wat is een Bikersknee?

Wielrennen en/of mountainbiken wordt als sport steeds populairder. Een gevolg daarvan is dat er steeds meer fietsblessures ontstaan. Binnen Nederland heeft het TNO onderzoek gedaan naar welke blessures veelvuldig voorkomen in de wielersport.

De meest voorkomende blessurelokalisatie is de knie. Deze knieklachten worden veelal veroorzaakt door het Patello-Femorale Dysfunctie Syndroom oftewel een verzamelnaam voor klachten rond de knieschijf. Bij dit probleem functioneert het gewricht van de knieschijf ten opzichte van het bovenbeen niet goed. Bij kleine onnauwkeurigheden wordt de knieschijf teveel naar binnen of naar buiten getrokken waardoor er wrijving achter de schijf ontstaat. Deze wrijving in combinatie met hoge trapfrequenties zal op ten duur leiden tot toenemende pijn oftewel tot een lokaal overbelasting probleem. Het druk geven op de pedalen gaat niet meer gaat zoals het zou moeten gaan.

Deze blessure bij fietsers wordt ook wel eens ‘bikersknee’ genoemd. Soms is er sprake van start en of napijn maar meest typerend zijn de snel toenemende klachten bij drukverhoging zoals tegen wind fietsen en klimmen. In het dagelijks kunnen deze klachten optreden als men lang in een zelfde houding heeft gezeten of met traplopen. Niet zelden wordt de pijn als gevolg van een ontstekingsreactie ook ‘s nachts gevoeld.

Er zijn verschillende factoren die kunnen leiden tot het niet goed functioneren van de knieschijf. Zoals de anatomische vorming van de knieschijf, de afstelling van de schoenplaatjes/pedalen, onjuiste werking m. quadriceps (bovenbeenspier), het naar binnen kantelen van de voeten op het pedaal, het naar binnen draaien van de knieën, verkeerde alignement (knie niet boven enkel), overige onjuiste fietsafstellingen en een onjuiste trainingsintensiteit zijn een aantal van deze factoren.

Bij bovenbeschreven problemen heeft het bezoeken van een sportfysiotherapeut die gespecialiseerd is in dynamische fietspositie analyses een meerwaarde. De combinatie van een vraaggesprek, fysiotherapeutische testen en een fiets positieanalyse zal in veel gevallen de kern van het probleem opsporen en de benodigde handvatten geven om in de toekomst weer probleemvrij te kunnen fietsen.
Deze tekst is geschreven door Christiaan Vink, Sport fysiotherapeut bij FitFirst beweegcentrum en verantwoordelijk voor de afdeling Sportfysiotherapie. Naast behandeling van (sport)blessures ontwikkelt Christiaan nieuwe diensten voorzien van de nodige wetenschappelijke kennis gecombineerd met praktische toepasbaarheid en ondersteund hij v.v. Groeneweg uit Zevenhuizen.

dinsdag 22 mei 2012

Een gescheurde kruisband, hoe nu verder?

Knak! Hoort je in je knie tijdens het sporten terwijl je wegdraait. Een á twee uur later wordt de knie dik en voel je je wat onzeker/instabiel in je knie. Dit kan er mogelijk op duiden dat de voorste kruisband beschadigd of gescheurd is. Een (sport)fysiotherapeut kan middels een vraaggesprek en een lichamelijk onderzoek vast stellen of dit inderdaad het geval is. Aanvullend wordt er soms in het ziekenhuis een MRI gemaakt en soms een kijkoperatie gedaan om te kijken of de voorste kruisband inderdaad beschadigd of gescheurd is.

Bij een acuut letsel van de voorste kruisband start de behandeling met het verminderen van de pijn en zwelling in de knie. Daarnaast is het belangrijk op de aanwezige bewegingsbeperking tegen te gaan. Als de eerste zwelling en pijn zijn verdwenen en de functie van de knie is verbeterd kan er bepaald worden hoe nu het beste verder gegaan kan worden. Een gescheurde kruisband kan zonder of met operatie behandeld worden. Het hangt van meerdere factoren af of de knie zonder operatie behandeld wordt of met een operatie. Welke leeftijd iemand heeft, welke sport wordt er beoefend, op welk niveau wordt er gesport, zijn er andere beschadigingen in de knie, enz.

Indien er gekozen wordt om te revalideren zonder een operatie (conservatieve behandeling) bestaat de behandeling uit een trainingsprogramma welke zich met name richt op spierkracht en de ontwikkeling van het actieve stabilisatie van de knie.

Veelal wordt er gekozen voor een operatie. Bij een operatie wordt er een reconstructie van de voorste kruisband gemaakt, hierbij wordt de kruisband meestal vervangen door eigen peesweefsel. Dit wordt vaak gedaan door de patellapees (knieschijfpees) of een pees van de hamstrings. Na de voorste gescheurde kruisband operatie moet direct met de behandeling worden begonnen.

De behandelingsprotocollen die bij voorste kruisband revalidatie gebruikt worden zijn onderling erg verschillend. Vaak zijn deze gebaseerd op de visie van de orthopeed, de gebruikte chirurgische technieken en de aanwezigheid van ander letsel (zoals een bone bruise). In het algemeen zijn er twee typen revalidatieprotocollen. 1: Het behoudende protocol dat in het algemeen een tijdsbestek van 9-12 maanden kent en 2: Het versnelde protocol bestaat uit een tijdsbestek van ca. 6 maanden, voor zeer fitte patiënten.

De behandelprotocollen zijn ingedeeld in een aantal fasen. Iedere fase kent verschillende elementen waar rekening mee moet worden gehouden. Daarnaast worden de wensen van de patiënt en de fitheid van de patiënt meegenomen tijdens de revalidatie.
Deze tekst is geschreven door Christiaan Vink, Sport fysiotherapeut bij FitFirst beweegcentrum en verantwoordelijk voor de afdeling Sportfysiotherapie. Naast behandeling van (sport)blessures ontwikkelt Christiaan nieuwe diensten voorzien van de nodige wetenschappelijke kennis gecombineerd met praktische toepasbaarheid en ondersteund hij v.v. Groeneweg uit Zevenhuizen.

maandag 2 april 2012

Fietsen voor conditie zonder wielrenner te zijn

Waar denken we aan als we aan fietsen en conditie denken? Behalve dat de fiets (helaas steeds minder) gebruikt wordt voor de dorpse boodschappen, denken we bij fietsen als sport al snel aan wielrennen en mountainbiken. Niet te vergeten de kilometerslange ‘mooi weer’ tochten waarvoor de  tweewielers massaal uit de schuur gehaald worden. In deze laatste categorie wordt ‘de gewone fiets’ steeds  vaker vervangen door een elektrische fiets. Natuurlijk is hier allemaal niets mis mee, maar de mogelijkheden van ‘de gewone fiets’ als middel ter onderhoud van lijf en leden  komen in de huidige maatschappij steeds minder tot zijn recht.


Fietsen kan een van de beste manieren zijn om gezond en fit te blijven; het is niet moeilijk en relatief goedkoop. Als je een goede gezondheid hebt, kan 30 minuten fietsen per dag voldoende zijn om je  conditie te onderhouden. Fietsen is een beweging waarbij je bijna alle spieren van je lichaam gebruikt, namelijk voor het trappen, krachtzetten en balanceren.  Daarom is het ook zo effectief voor sterkere spieren, de bloedsomloop, balans en conditie. Zeker als je hiervoor nog niet veel hebt gefietst, kan fietsen op een matig intensief tempo de stofwisseling stimuleren.


Bewegen met als doel het verbeteren van de conditie en/of afvallen valt of staat met de juiste intensiteit waarop je beweegt. In het algemeen geldt: hoe groter de inspanning hoe meer effect. Herkenbaar  “mijn conditie is prima want ik kan op mijn gemak 65 km fietsen”. Stelling 2: “Door op een rustig tempo lange fietstochten te maken verbrandt ik heel veel vet en calorieën”. Hierdoor denken veel mensen dat, als ze een lang stuk kunnen fietsen, dit automatisch betekent dat ze een goede conditie hebben of dat ze tijdens een lange fietstocht veel calorieën verbruiken. Dit gaat echter niet altijd op. Wat belangrijk is om te weten, is dat ‘intensiteit’ niet hetzelfde is als ‘lang volhouden op een relatief laag tempo’. Lange fietstochten zijn prima voor een ontspannen en voldaan gevoel, maar dat wil niet per definitie zeggen dat de conditie goed is en de stofwisseling is versneld.

 
Voor diegene die meer willen halen uit hun ‘gewone fiets’ en willen bewegen in de buitenlucht is het leuk om te weten dat twee keer in de week 40 tot 60 minuten fietsen al voldoende kan zijn voor het opbouwen van conditie en het structureel versnellen van de stofwisseling. Het is dan wel belangrijk  om rustig fietsen  af te wisselen met (vaak) kortdurend intensiever fietsen, waarbij bewust gebruik gemaakt wordt van snelheid, heuvels, versnellingen en wind. Ook kan fietsen gecombineerd worden met andere oefeningen in de natuur voor bijvoorbeeld de beenspieren; variatie maakt het lichaam namelijk sterker. Je aansluiten bij een FietsFitness groep is het overwegen waard. Dit maakt fietsen aanstekelijk leuk en tegelijk gemakkelijker om vol te houden.

 FitFirst organiseert in voorjaar en zomer FietsFitness  groepsles, deelname is mogelijk met de eigen ‘gewone fiets’, klik hier voor meer informatie.

Deze tekst is geschreven door Nancy van der Hoek ( fysiotherapeute en Cesar therapeute) eigenaar van FitFirst beweegcentrum en verantwoordelijk voor het gedachtegoed en implementeren van visie.